Miasto Mońki - szczegółowe informacje

Miasto Mońki

Charakterystyka miasta

Mońki położone są w centrum powiatu, przy dwóch ważnych trasach komunikacyjnych województwa podlaskiego: linii kolejowej Białystok - Ełk oraz drogi krajowej nr 65 (Białystok - Mońki - Grajewo - Ełk - Gołdap). Dzięki temu miasto ma dogodne połączenie z Białymstokiem, Ełkiem, Grajewem, Knyszynem, Goniądzem.

Historia

W XVI wieku dokumenty i kroniki po raz pierwszy odnotowały nazwę Mońki, w tym czasie była ona prawdopodobnie tylko niewielkim zaściankiem. Historia tego miasta związana jest głównie z linią kolejową Białystok - Grajewo, którą oddano do użytku 1881 roku. Był to impuls do powstania osady kolejowej, która do początków XX wieku liczyła zaledwie kilka domów. Dopiero utworzenie parafii rzymskokatolickiej w 1920 roku przyniósł Mońkom większy prestiż. Powoli miejscowość zaczęła się rozwijać. W latach 1921-1935 wybudowano duży, neobarokowy Kościół M.B. Częstochowskiej i Św. Kazimierza zaprojektowany przez znanego architekta tego okresu, prof. Stefana Szyllera. Wkrótce potem powstała szkoła powszechna, uruchomiono skup płodów rolnych, a w każdą środę odbywały się też targi. II wojna światowa spowodowała ogromne zniszczenia. Szczególnie dotkliwe dla mieszkańców było zniszczenie nowego kościoła przez wycofujące się wojska niemieckie. Po wojnie rozwój hamowały zacięte walki między komunistycznym aparatem a partyzantką AK.
Przełomowym wydarzeniem w dziejach Moniek było utworzenie 1 kwietnia 1954 roku siedziby władz powiatowych. Mimo, że miejscowość nie dysponowała w tym czasie ani odpowiednią infrastrukturą techniczną (odczuwało się brak elektryczności, bieżącej wody i utwardzonych dróg) ani nie posiadała odpowiedniego zaplecza kadrowego. W pierwszych latach istnienia powiatu nastąpił niebywale intensywny rozwój jego siedziby. W ramach tzw. "czynów społecznych" powstawały kolejne ulice, szkoły i inne obiekty użyteczności publicznej. W 1957 roku zezwolono na odbudowę zniszczonego w czasie wojny kościoła. Wkrótce oddano do użytku kino, stadion, szpital. Prawa miejskie otrzymały Mońki w 1965 roku liczyły one w tym czasie 3 tysięcy mieszkańców. Utworzenie miasta było bodźcem do rozwoju zabudowy typowo miejskiej. Od 1975 roku odbywają się tutaj obchody Ogólnopolskiego Święta Ziemniaka.

Infrastruktura

Na potrzeby miasta wybudowano nowoczesną oczyszczalnię ścieków z podwyższonym usuwaniem biogenów o przepustowości 2600m3/dobę. W Mońkach z sieci wodociągowej korzysta 8,7 tys. mieszkańców (79,3%), natomiast z sieci kanalizacyjnej 7,4 tys. (67,3%).

Gospodarka

W gminie zarejestrowanych jest 1000 podmiotów gospodarczych, z czego 39 należy do publicznego sektora własności, reszta przedsiębiorstw posiada własność prywatną. Firmy zajmują się głównie handlem, przetwórstwem, transportem i budownictwem. Dogodne połączenie z dużymi ośrodkami sprawia, że miasto ma dobre warunki transportu surowców i produktów.

Kultura, rozrywka, sport

W Mońkach funkcjonują: przedszkole samorządowe, dwie szkoły podstawowe, gimnazjum, Liceum Ogólnokształcące im. Cypriana Norwida oraz Moniecka Szkoła Zarządzania i Rozwoju Regionu.

Walory turystyczne miasta

Dzisiejsze Mońki stanowią ważny ośrodek gospodarczy, usługowy i kulturalny. W okresie letnim odbywają się tu liczne festyny i imprezy rozrywkowe. Dzięki istniejącej tu infrastrukturze miejskiej oraz posiadaniu rozwiniętej bazy noclegowo - gastronomicznej, miasto może spełnić funkcję ośrodka koordynującego ruch turystyczny.

Zabytki

Mońki - Kościół p.w. M. B. Częstochowskiej i Św. Kazimierza (lata dwudzieste XX wieku) - W latach 1986-1995 wykonano tu cenną neobarokową polichromię, którą poświęcił Prymas Józef Glemp.
Sikory - Dwór drewniany z 1770 roku.

Jeżeli pragniesz skorzystać z danych umieszczonych na E-podlasie.pl w swoim serwisie obowiązkowo umieść np. pod tekstem adres źródła tzn.:
region.e-podlasie.pl lub www.e-podlasie.pl jako DZIAŁAJĄCY LINK.
Dziękujemy.